spijbelen: wat als je er geen grip op krijgt
Geen grip op schoolverzuim
Een leerling die structureel spijbelt. Of misschien zit hij wel op school, maar doet hij niet mee. Gesprekken leveren niets op. Afspraken worden niet nagekomen. De motivatie lijkt verdwenen.
En ondertussen merk je:
- mentoren lopen vast
- ouders en school begrijpen elkaar steeds minder goed. Lees ook wat ik ouders schrijf over spijbelen.
- het leren wordt steeds minder
- docenten krijgen er genoeg van.
Hoe krijg ik deze leerling met zijn schoolverzuim weer in beweging?
Spijbelen is geen onwil maar een signaal
Leerlingen spijbelen niet zomaar. Zeker niet de notoire schoolverzuimers. Onder het gedrag zit vaak:
- frustratie
- gebrek aan uitdaging
- overprikkeling
- zich niet gezien voelen
- behoefte aan autonomie.
Wat aan de buitenkant lijkt op ‘niet willen’, is van binnen vaak een ‘niet meer kunnen’.
Hoe langer dit duurt, hoe groter de kans op schooluitval en voortijdig schoolverlaten.
De leerling is er wel – maar haakt af
Ik stond drie jaar lang tijdens de start van de dag de leerlingen te begroeten. De jongens en meiden die ik bij naam kende vanwege spijbelen en uit de les gestuurd worden, kwamen vaak fysiek aan op school terwijl hun geest nog in bed lag.
Deze leerlingen
- doen niet mee
- zorgen ervoor dat ze uit de les gestuurd worden
- vermijden samenwerkingsopdrachten
- raken ongemotiveerd
- laten thuis spanning zien
Het verzuimprotocol en de schoolregels werken niet meer. Er is zorg nodig.
Waarom interne begeleiding soms niet genoeg is
Als verzuim langer duurt, lopen relaties stroever en uiteindelijk vast. De communicatie tussen mentor en de leerling loopt vast. De verzuimcoördinator staat soms tussen ouders en docenten in. Ouders gaan anders kijken naar de school en de school gaat anders kijken naar de ouders.
De leerling gaat hierdoor nog verder in de weerstand. Gesprekken verharden of blijven oppervlakkig. Want als er wordt gestuurd met consequenties sluit de leerling zich verder af.
Op dat moment kan een externe, neutrale begeleider het verschil maken.
Mijn rol als jongerencoach bij spijbelen
Ik werk met jongeren die vastlopen in onderwijs. Vanuit een liefde voor deze jongens en meiden maar ook vanuit ervaring in gedragsbegeleiding binnen het voortgezet onderwijs.
We krijgen de leerling weer in beweging door niet te focussen op het gedrag en alles wat niet lukt. Maar op dat wat er onder ligt.
We werken aan:
- autonomie: weer invloed ervaren
- competentie: zich capabel voelen
- verbinding: met zichzelf en de omgeving.
U kent deze trits vanuit de zelfbeschikkingstheorie. Maar dit drietal geldt ook als de nodige bouwstenen voor motivatie.
Concreet:
- Individuele begeleiding van de leerling
- herstellen van motivatie en richting(visie op toekomst)
- verbeteren van contact met school en ouders
- praktische strategieën voor in de les
Wat levert deze ‘spijbelhulp’ op?
Toen ik zelf absentiecoördinator en leerlingbegeleider was in Harderwijk, begeleidde ik de leerlingen met aanhoudend schoolverzuim. En dit was te merken was in de school:
- meer beweging bij de leerling
- leerling leert zichzelf kennen en leert om zichzelf te lachen
- minder weerstand in gesprekken door erkenning van de eigenheid van de leerling
- betere samenwerking met ouders
- realistisch perspectief op de toekomst op school en daarbuiten
- taakverlichting van mentor en zorgteam
Voor wie
Ik werk op het thema langdurig schoolverzuim (spijbelen), thuiszitters, motivatieproblemen bij leerlingen graag samen met met:
- Vo-scholen
- mbo
- samenwerkingsverbanden
- gemeenten
Samen kijken wat nodig is?
Loop je vast met een leerling die blijft verzuimen of dreigt uit te vallen? Ik denk graag mee over een passende aanpak